» » Azərbaycan bu cür param-parça edildi: Faciənin 189-cu ili

Azərbaycan bu cür param-parça edildi: Faciənin 189-cu ili

23-02-2017, 16:01
Yerləşdirdi: Admin
Çıxartmaq
Azərbaycan bu cür param-parça edildi: Faciənin 189-cu ili
Bu gün Türkmənçay müqaviləsinin imzalanmasının 189-cu il dönümüdür.

Iki illik Rusiya-İran savaşından sonra müqavilə 1828-ci il fevralın 10-da (yeni təqvimlə fevralın 22-də - red.) Təbriz yaxınlığında yerləşən Türkmənçay şəhərində imzalanıb. Müqaviləyə əsasən İran Gülüstan müqaviləsi nəticəsində Rusiyaya qalan torpaqlara iddiasından imtina edib. Üstəlik, İrəvan və Naxçıvan xanlıqları Rusiyaya verilib. Həmçinin, İran Rusiyaya 20 milyon təzminat verməyi, Xəzər dənizində hərbi gəmi saxlamamağı, ermənilərin Rusiya imperiyası ərazilərinə axınına maneə yaratmayacağına zəmanət verib.

İranla Rusiya sülh müqaviləsi ilə yanaşı ticarət müqaviləsi da imzalayıblar. Bu müqaviləyə əsasən rus tacirlər bütün İran ərazisində azad ticarət haqqı qazanıblar.

Türkmənçay müqaviləsi Rusiyanın Zaqafqaziyadakı mövqelərini möhkəmləndirdi. Bu həm də çarlığın Mərkəzi Asiyaya təsirini artırmasına və Britaniyanın İranda mövqelərinin zəifləməsinə şərait yaratdı.

Türkmənçay müqaviləsi ermənilər üçün tarixi fürsət yaratdı. Nəticədə Azərbaycan torpaqlarına ermənilərin kütləvi şəkildə köçürülməsinə izn verildi. Onlar daha çox İrəvan, Naxçıvan, Qarabağ ərazilərində yerləşdirildi. Bu isə sonrakı dövrlər üçün Azərbaycanda yeni böyük fəlakətlərin başladılmasına şərait yaratdı. Ölkə ərazisində rusların məqsədyönlü şəkildə yürütdüyü məskunlaşma siyasəti sonradan xristian ermənilərə müsəlman azərbaycanlılardan daha çox diqqət ayrılması və diqqət mərkəzində tutulmasına səbəb oldu.

Türkmənçay müqaviləsi nəticəsində Azərbaycana vurulan ən ağır zərbə torpaqlarının yekun olaraq parçalanması oldu. 410 min kvadrat kilometr ərazisi olan Azərbaycan parçalandı. Güney Azərbaycan tam şəkildə İranın tərkibində qalsa da, Şimali Azərbaycanda parçalanmalar dayanmadı. Sonradan İrəvan xanlığı ərazisində Ermənistan yaradıldı, Borçalı Gürcüstana verildi, Dərbənd isə rəsmən Rusiyanın tərkibinə qatıldı.
dle 10.5
Xəbər
Makron ölkəyə fövqəladə vəziyyət və xaos gətirdi - DeputatABŞ Rusiyaya sanksiyaların növbəti dalğasına başlayırKələmin qızıldan qiymətli faydaları...Təcavüzə görə axundu öldürən Hüseyn edam edildiRusiya daha 2 şəhəri ələ keçirir? - ZaxarovaSaakaşvili xalqı kəskin mübarizəyə səslədi - YeniləndiABŞ bombaladı: Taliban onun ölümünü təsdiqlədiRusiya "Qrad" və T-90-ları işə saldı - VideoGürcüstan hərbi yolu bağlandı: Rusiyadan xəbərdarlıqÇin ağ bayraq qaldırır: Ticarət savaşını Tramp qazanırTürkiyə hərbi texnikalarını Suriyaya yeritdiBuşun son sözləri: Səni sevirəm...Türkiyə bu rekordunu yenilədi: 168 milyard dollar…KTMT gələn ilə qədər başsız qalır - QasparyanPutin G20-də son nöqtəni qoydu: Müharibə davam edəcəkAzərbaycanın 100 minlik ordusu ilə üz-üzə qalacağıq - SərkisyanPutin Ərdoğanı buna görə tələsdirir – İsti şərhƏrdoğanla Trampın görüşü başa çatdı - FotoKerç böhranı mübahisəyə səbəb oldu: “Axmaq...” - VideoPutin Trampla görüşündən danışdı: Ona iki söz dedim..MKİ-dən şok: Salman Qaşıqçının ölüm əmrini...Rusiyada qatar relsdən çıxdı, tanklar yerə töküldü – VideoPutindən Ərdoğana: Türkiyə bunu bir daha təsdiqlədiRusiya "Skif"in ilk uçuşunu reallaşdırdı - VideoƏməliyyatdan sonra komaya düşən xəstədən yeni xəbər"Qarabağ" Bakıda 6 qol buraxdı - YeniləndiQoşqar Hacıyev komaya düşdüİrəvanda durum pisləşir, Kreml heç nə edə bilmir, Qarabağ…Bakıda beynəlxalq forum: Prezident iştirak edirRusiya “Admiral Kuznetsov”dan daha böyüyünü tikirBakıda tozun miqdarı 3 dəfə artdı – SəbəbSerj Sərkisyanın köməkçisi ABŞ-a səfir göndərildiPutin açıq şəkildə Avropanı təhdid etdiŞoyqu Türkiyəyə niyə gedir? – Mühüm görüşİlham Əliyev sərəncam imzaladıMoskva-Gəncə reysi ilə uçan təyyarədə faciəPaşinyan baş nazir seçilmədiİstanbulda yanğın sürətlə yayılır: partlayışlar... - VideoAltın Qurd Mauqlini döyüşə çağırdıƏrdoğan olduğu müddətcə buna nail ola bilməyəcəklər - VəliəhdAkar açıqladı: S-400-lər bu tarixdən Türkiyəni qoruyacaqSiyasəti Trampdan təmizləmək lazımdır – SorosBu halda ordumuz hər şeyi edəcək – Çindən savaş hədəsiABŞ generalı: ABŞ-Çin müharibəsi başlayacaq"Barselona"dan qələbə, PSJ və "Qalatasaray"dan bərabərlikHəbibdən Konora təklif: Onu bizə gətir, sonra döyüşəkÇindən Trampa sərt cavab: Şantaja dözməyəcəyikBolton: ABŞ-ın müqaviləni tərk etməsi…Türkiyədə şiddətli atışma: şəhid və yaralılar vaKraldan Qaşıqçı açıqlaması: Kim olur olsun…